Wijkgezondheidscentrum Het Zand

Verdwalen is onmogelijk in stressvrij gezondheidscentrum

Deelgebied Het Zand, onderdeel van de Utrechtse wijk Leidsche Rijn, kent een rijk tuinbouwverleden. Her en der vind je er tussen de nieuwbouw nog sporen van die geschiedenis, in de vorm van bakstenen schoorstenen, oude tuinderswoningen, slootjes en fruitboomgaarden. Toch moest de opdrachtgever even wennen aan het ontwerp van Versseput Architecten voor het Wijkgezondheidscentrum Het Zand: een grote archetypische 'tuinbouwschuur', van buiten afgewerkt in bruin cortenstaal.

"Het getuigt van lef dat de gemeente Utrecht koos voor dit ontwerp", stelt Peter. "Stedenbouwkundige Hans Ebberink van de gemeente had een duidelijke visie voor dit gebied en er ontstond tussen ons - na zijn aanvankelijke twijfel over de massieve schuurvorm - een geweldige samenwerking." Het programma van eisen was volgens Peter 'streng en propvol', dus de opdracht was (wederom) een uitdaging op het gebied van slim inpassen en optimaal ruimtegebruik.

De weg kwijt

Centraal in het ontwerp stond de gedachte dat de ruimte aan bezoekers rust moest geven. Peter: "Bij een bezoek aan een gezondheidscentrum komt voor veel mensen stress kijken. Als ik zelf bijvoorbeeld in een ziekenhuis ben, raak ik altijd de weg kwijt. En als je toch al gespannen bent, bijvoorbeeld voor een behandeling of uitslag, kun je die spanning er niet bij hebben. Die stress wilden we zoveel mogelijk reduceren; door kleur- en materiaalgebruik, maar met name door een op-en-top heldere indeling, structuur en routing."

Vrijere plattegrond

Het leidde tot een doordachte ruimte-indeling waarbij de bezoekers na binnenkomst direct worden geleid naar de recepties van de diverse zorgaanbieders in het gezondheidscentrum (huisarts, buurtteam, psycholoog, fysiotherapeut, CJG, apotheek, etc.). Om die ontvangstkern bevindt zich een schil van functionele ruimtes: wachtkamers, spreek- en behandelkamers en kantoren. De wanden van de daaraan grenzende gangen zijn voor het grootste deel van glas met daarop in kleur motieven van medicinale planten. Bezoekers kunnen zich hierdoor makkelijk oriënteren en verdwalen is bijna onmogelijk. "Dankzij de nauwe samenwerking met de constructeur, konden we in het ontwerp variëren met de plek van de dragende kolommen", licht Peter toe. "Dat gaf meer mogelijkheden voor een vrijere, overzichtelijke plattegrond."

Architectuur en interieur verbonden

Zo gesloten als het centrum van buiten oogt, zo licht en open is de sfeer binnen. Versseput Architecten tekende ook voor het ontwerp van het interieur en het kleurenplan. "Voor mij zijn interieur en architectuur naadloos met elkaar verbonden", aldus Peter. "Als die twee werelden op een natuurlijke manier worden samengevoegd, kom je naar mijn idee tot een optimale ruimte." In het geval van het gezondheidscentrum is gekozen voor warm-houten elementen en speelse organische prints op wandpanelen en glazen tussenwanden. Peter: "Het lijken zwermen vlinders en opwaaiende bladeren maar als je beter kijkt, zie je dat het beeld is opgebouwd uit duizenden duim-afdrukken, als blueprint van het menselijk individu. Hoewel verschillende zorgaanbieders hun plek hebben in het centrum, is het door dat visuele design toch duidelijk één geheel geworden."